3 -دوایر عروضی (موارد خاص اشعار فارسی)
این دایره شامل پنج بحر منسرح مطوی، مضارع مکفوف، مقتضب مطوی ، مجتث مخبون و مهمل مکفوف است.
جهت ملاحظه دایره روی عبارت ادامه مطلب کلیک کنید.
این دایره شامل پنج بحر منسرح مطوی، مضارع مکفوف، مقتضب مطوی ، مجتث مخبون و مهمل مکفوف است.
جهت ملاحظه دایره روی عبارت ادامه مطلب کلیک کنید.
این دایره یکی دیگر از دوایر خاص اشعار زبان فارسی است و شامل شش بحر سریع مطوی ، خفیف مخبون، مضارع مکفوف ، منسرح مطوی، مقتضب مطوی و مجتث مخبون می باشد
این دایره شامل سه بحر رجز مطوی، هزج مکفوف و رمل مخبون می باشد.
توضیح: بعضی از علمای علم عروض زحافات بحور اشعار فارسی در دوایر جدید تعریف کرده اند . یادآور شود که این دوایر چیز جدیدی بر دوایر قبلی اضافه نمی کند چون بحوری که که دوایر است زحافات بحوری است که در دوایر قبلی وجود دارد. حتی بعضی از علمای علم عروض از جمله دکتر خانلری دوایر اشعار فارسی را پانزده مورد ذکر کرده است بحور واقع شده در این دوایر نیز زحافات بحوری است گه در همان چهار دایره وجود دارد. به نظر من اگر علمای علم عروض همان چهار دایره را ملاک عمل قرار قرار دهند برای بحور فارسی کافی است. البته در اشعار عربی دو دایره دیگر وجود دارد ولی چون آن بحور در فارسی کاربرد ندارد و اگر شاعری نیز در آن بحر ها شعری سروده صرفا برای تفنن و خود آزمایی بوده است.
مع الوصف سه دایره مجتلبه مزاحفه، مشتبهه مزاحفه و مشتبهه زاید که بیشتر علمای عروض فارسی غیر از چهار دایره اصلی در نوشته هایشان آورده اند ذیلا درج می کنیم.
این دایره شامل دو بحر متقارب و متدارک است.
جهت مشاهده دایره روی عبارت ادامه مطلب کلیک کنید.
دایره منتزعه
این دایره شامل پنج بحر خفیف، سریع، قریب، غریب و مشاکل می باشد.
بحور قریب، غریب و مشاکل مخصوص اشعلر زبان فارسی است و در زبان عربی در این بحور اشعار سروده نشده است.
این دایره شامل چهار بحر مضارع، مجتث، منسرح و مقتضب است.
جهت مشاهده دایره مشتبهه روی عبارت ادامه مطلب کلیک کنید.
دایره مجتلبه
این دایره شامل سه بحر هزج، رمل و رجز می باشد.
جهت ملاحظه دایره مجتلبه روی عبارت ادامه مطلب کلیک کنید.
راهنما: نقطه آغاز هر بحر در ذوایر با علامت فلش معین گردیده است بنابراین برای مشخص نمودن ترتیب هجاها در هر بحر از هجایی که آغاز بحر است شروع و در جهت خلاف حرکت عقره های ساعت حرکت می شود تا مجددا به آغاز بحر بزسد. علامت یو نشان دهنده هجای کوتاه و خط تیره بیانگر هجای بلند است.
ادامه مطلب عروض
جدول زحافات اشعار
جهت مشاهده جدول زحافات روی عبارت ادامه مطلب کلیک کنید.
در جدول پیوست پرکاربردترین زحافات بحور اشعار فارسی درج شده است
جهت مشاهده جدول روی عبارت ادامه کلیک کنید.
ا - مقدمه
2 - خوش آیند ترین اوزان عروضی
3 - جدول پرکاربرد ترین اوزان عروضی (در پست بعدی تحت همین عنوان در ج شده است)
4 حدول زحافات (در پست بعدی تحت همین عنوان درج شده است)
5 دوایر عروضی (تعریف و اَشکال آن) (در پست بعدی تحت همین عنوان در ج شده است)
با توجه به اینکه درج کل مطلب در یک پست مقدور نبود بقیه مطلب در پست های بعدی است
برای مشاهده مقاله روی ادامه مطلب کلیک کنید.
مؤسسه انستیتو پاستور امسال یک کار ابتکاری انجام داده بود و برای اینک اعضای هیأت امنا ضمن برگزاری جلسه از یک مرکز تحقیقاتی قدیمی به نام اکنلو بازدیدی داشته باشند محل تشکیل جلسه را که ساعت ده صبح شانزده مرداد می بایست برگزار شود در مرکز مزبور تدارک دیده بود. مرکز تحقیقاتی مزبور در روستای اکنلو از توابع شهرستان کبودرآهنگ استان همدان قرار دارد.
اینجانب و همکارانم برای اینکه در وقت مقرر به جلسه برسیم ساعت پنج صبح از تهران حرکت کردیم و چون صبحانه نخورده بودیم حدود ساعت هشت برای صرف صبحانه به یک غذاخوری که در مسیر راه تهران به همدان بود، رفتیم. موقع صرف صبحانه چشم من به تابلوهایی در این غذاخوری افتاد که تصویر پادشاهان سلسله هخامنشی بود. در کنار تابلوهای مزبور تابلوی دیگری بود که در سرلوحه آن نوشته شده بود وصیت نامه داریوش به فرزندش خشایار شاه. در صحت و سقم این وصیت نامه نظری ندارم و نمی دانم واقعی است یا بعداً به نام ایشان نوشته شده است ولی هرچه باشد حاوی نکات جالب و آموزنده ای بود بنابراین علاقه مند شدم که متن نوشتاری تابلوی مزبور را تایپ کرده و در وبلاگم قرار دهم شاید برای خواننده محترم نیز جالب باشد.
جهت مشاهده بقیه متن روی عبارت ادامه مطلب کلیک کنید.
روز چهارشنبه هیجدهم مرداد برای بازدید از یک مرکز تحقیقاتی وابسته به مؤسسه انستیتو پاستور ایران و تشکیل جلسه هیأت امنای این مؤسسه با چند نفر از همکارانم به روستای «اکنلو» رفتیم این روستا که نام صحیح آن «اکینلو» است در هفتاد کیلومتری شهر کبودراهنگ در استان همدان واقع شده است و از تهران بیش از چهارصد کیلومتر فاصله دارد. ما ساعت پنج صبح از تهران حرکت کردیم و حدود ساعت ده صبح به روستا رسیدیم. روستای مزبور که حدود دوهزار نفر جمعیت دارد بافت روستایی خود را کاملا حفظ کرده و اکثر خانه های آن گلی و کوچه ها تنگ، خاکی و پرپیچ و خم می باشند.قصدم توصیف وضعیت این روستا نیست اما چون می خواهم از یک پزشک فداکار یادی بکنم که هفتاد و دو سال قبل در این روستا با خانواده اش به مدت دوارده سال مستقر شده تا خدمتی برای بشریت و مخصوصا برای مردم ایران انجام دهد، لازم دیدم به طور اجمال موقعیت روستای مزبور را تبیین کنم.
ما که امروز برای رسیدن به روستای مزبور با امکانات خوب و مسیری که قسمت اعظم آن اتوبان است پنج ساعت در راه بودیم و هنگام رسیدن احساس خستگی کردیم تصور فرمایید با شرایط هفتاد و دو سال قبل کسی که عزم نموده به این روستا برود و برای تأمین نیازمندیهای تحقیقاتی مجبور بود مکرر بین تهران و روستای مزبور رفت و آمد کند و یا جهت تحقیقات میدانی کیلومترها پیاده راه برود تا حیوانات و جوندگانی را که ناقل یک بیماری مهلک بودند به دست آورد، متحمل چه زحماتی شده است. نام این شخص "پروفسور مارسل بالتازار" و اهل فرانسه است. او در سال 1945 میلادی که تازه نایره جنگ جهانی دوم خاموش شده بود به ایران آمده و در انستیتو پاستور ایران مشغول خدمت شده است.
قرار بود در تاریخ 22 تیرماه همایش برای بزرگداشت شیخ اساعیل سیسی در زادگاه ایشان یعنی در شهر سیس برگزار گردد اما به دلایلی لغو گردید. از من خواسته شده بود که هم مقاله در مورد ایشان تهیه کنم و همچنین در همایش سخن رانی داشته باشم با توجه به لغو همایش مقاله ای را که تهیه کرده ام در وبلاگ قرار دادم تا خوانندگان محترم اگر خواستند استفاده نمایند لازم به ذکر است که ایشان از عرفای مشهور قرون هفتم و هشتم است و مریدان زیادی تربیت کرده که مشهورترین آنها شیخ محمد مغربی عارف و شاعر غزلسرای قرن هشتم می باشد. با کلیک کردن روی ادامه مطلب مقاله را می توانید ملاجظه نموده و بخوانید.
مطالبی را در رابطه با معتزله و اشاعره خواندم با توجه به اینکه ریشه بسیاری از ایدئولوژیها و ایجاد فرق مختلف در اسلام منبعث از این سرگروه ها است، اختلاف عقیدتی آنها را به صورت جدولی تنظیم نمودم . امید است برای خواننده محترم مفید باشد.
برای مشاهده ادامه مطلب روی عبارت ادامه مطلب کلیک کنید.
مقاله ای در رابطه با ارسطو خواندم که بسیار جالب بود لذا در وبلاگم قرار دادم که خوانندگان محترم وبلاگ اینجانب از آن بهره ببرند. این مقاله را جناب آقای محمد خامنه ای رییس دانشمند ایرانشناسی و بنیاد جکمت ملا صدرا نوشته است. در این مقاله ضمن معرفی ارسطو نقش ایرانیان در شکل گیری افکار او و سپس نقش فلاسفه ایرانی بعد از اسلام در احیاء و انتشار فلسفه ارسطو بیان گردیده است. توضیه می کنم که مقاله را با دقت بخوانید.
جهت دسترسی به مقاله روی عبارت ادامه مطلب کلیک کنید.
چند ماه قبل جلسه هیأت امنای دانشگاه اردبیل بود در این جلسه کتاب وایقان و خاطراتم را به آقای سلیمانی مدیر امور مالی این دانشگاه هدیه کردم. ایشان محبت فرموده و شعری در مورد این کتاب سروده و ارسال کردند. شاید خواندن این شعر برای خوانندگان وبلاگم خالی از لطف نباشد. برای مشاهده شعر روی عبارت ادامه مطلب کلیک کنید.
در جلسه شعر و ادب مجتمع فرهنگی اسلامی وایقانیها خانم اعظم فراقی شعری با عنوان حماسه حسینی سروده بودند که بسیار زیبا بود با اجازه خودشان در وبلاگم گذاشتم تا خوانندگان وبلاک من استفاده کنند جهت مشاهده شعر مزبور روی عبارت ادامه مطلب کلیک کنید.
به مناسبت عاشورا
ایام محرم است همه محزونند در جلسه شعر و اذب که شبهای چهارشنبه در مجتمع فرهنگی اسلامی وایقانیها تشکیل می شود آقای شاپور میرزایی مقاله ای تهیه کرده بودند بسیار جالب بوذ در وبلاگ قرار دادم که خوانندگان وبلاگم استفاده کنند برای مشاهده متن کامل روی عبارت (ادامه مطلب) کلیک کنید.
بسمه تعالی
مدتی است که در مجتمع فرهنگی اسلامی وایقانیها به همت تعدادی از جوانان فرهیخته و علاقمند جلسات شعر و ادب برگزار می شود. زمان تشکیل این جلسات از ساعت بیست و سی دقیقه تا ساعت بیست و دو شب های چهارشنبه می باشد. در ماه مبارک رمضان جلسات از غروب آفتاب و با افطاری بسیار ساده شروع می شد. ذر هر جلسه چهار یا پنج نفر از حضار شعر یا مقاله ای که تهیه نموده اند ارائه می نمایند. سپس از جضار پذیرایی می شود. این قسمت جدود پنجاه دقیقه از برنامه را پر می کند در چهل دقیقه باقیمانده اینجانب گلستان سعدی را تفسیر میکنم. دیشب بیست و نهمین جلسه برگزار شد و در این جلسه سرکار خانم نجفی در رابطه با موضوع طب سنتی و روزه داری و خانم دکتر امین لو در رابطه با ارگونومی مطالب بسیار مفیدی ارائه نمودند در جلسه هفته قبل قرار گذاشته بودیم هرکسی سی بیت از اولین قصیده سعدی را حفظ کند جایزه ای بدهیم سرکار خانم جواهری موفق شده بود که قصیده را حفظ کند و در این جلسه به زیبایی از حفظ قرایت کردند و توسط حضار تشویق شدند و جایزه مختصری به ایشان داده شد . همجنین جناب آقای میرزایی مقاله بسیار زیبایی در وداع ماه رمضان تهیه نموده بودند که بسار شیوا و زیبا بود و با زبان فصیجی که دارند مقاله را قرایت کردند. از ایشان خواهش کردم مقاله را در اختیار من قرار دهند تا در وبلاگ وایقان درج نمایم تا خوانندگان این وبلاگ از آن بهره ببرند. اینک در ادامه مطلب مقاله ایشان درج گردیده لطفا خهت مشاهده آن روی عبارت ادامه مطلب کلیک کنید. عید سعید فطر برهمگان مبارک باشد.
گزارش روز سوم سفر به آفریقای جنوبی
امروز شنبه 22 نوامبر است . طبق برنامه ای که دیشب تنظیم کرده بودیم بعد از صرف صبحانه حدود ساعت ده به طرف شهر ژوهانسبورگ عازم شدیم.
برای مشاهده متن کامل روی عبارت ادامه مطلب کلیک کنید.
بسمه تعالی
عاشورای 1395
در عاشورای سال 1391 در مجتمع وایقانیها یک سخنرانی داشتم و در پایان سخنرانی برای این که مستمعین جوان تحصیلکرده را به تفکر وادارم با دادن دوتا معلومات یعنی طول دقیق سال هجری قمری (354.3670 روز) و سال هجری شمسی (356.2422 روز) مسأله ای را مطرح نموده و خواستم با عقب گرد از این تاریخ به روز واقعی حادثه برسند و برای هر کسی که درست حساب کند 20.000 تومان جایزه تعیین کردم. ده نفر مسأله را درست حل کرده بودند که جایزه شان را در همان روز پرداختم. محاسبات نشان داد که واقعه عاشورا روز چهارشنبه 21 مهرماه 59 شمسی اتفاق افتاده است. خوشبختانه در فرمولی که ارائه نموده ام امروز حساب کردم که عاشورای سال 1395 شمسی مصادف با سال 1438 قمری درست در روزی از سال اتفاق خواهد افتاد که در سال 61 قمری (معادل 59 شمسی) اتفاق افتاده است و این یک اتفاق جالبی است. از خواننده محترم می خواهم به مطلبی که در تاریخ 91.9.6 در وبلاگ قرار داده ام مراجعه و با استفاده از فرمول های مندرخ در آنجا محاسبه نمایند تا به این واقعیت برسند. برای من که جالب بود امیدوارم برای خواننده محترم نیز خالی از لطف نخواهد بود. امین لو
بسمه تعالی
در مجتمع فرهنگی اسلامی وایقانیهای مقیم تهران در ایام محرم مراسم عزاداری امام حسین(ع) برگزار می گردد. در شام غریبان که اختتیامیه این مراسم است، پس از عزاداری، اینجانب به نماینگی از هیأت امنا و هیأت مدیره گزارشی از عملکرد مجتمع ارائه می نمایم و معمولاً هر سال قبل از ارائه عملکرد موضوعی را از حادثه کربلا انتخاب و مقدمه سخنم قرار می دهم. امسال موضوع منتخبم "حدیث عشق" بود. در رابطه موع سخنرانیم تعدادی سؤال طراحی کرده بودم و سؤالات را در یکصد برگ تکثیر و در شروع سخنرانی بین بانوان و آقایانی که تحصیلات دیپلم و به بالا داشتند توزیع نمودم و مقرر داشتم که به ده نفر از کسانی که بالاترین نمره را کسب می کنند به هر کدام کتاب به ارزش 20.000 تومان تا روز اربعین تهیه و اهدا نمایم. اینک متن سخنرانیم را در ادامه مطلب درج مینمایم امید است برای خوانندکان محترم مفید باشد.
التماس دعا دارم: امین لو
برای مشاهده متن کامل روی عبارت ادامه مطلب کلیک کنید
نقش آذربایجان در فرهنگ و تمدن ایران
در تاریخ اول آبان ماه 1393 در تالار وحدت تهران مراسم رونمایی از کتاب شناسنامه تبریز وپیرامون آن بود این کتاب بسیار نفیس توسط یک فرد تبریزی بسیار علاقمند و خلاق استاد دکتر علی پولاد تألیف گردیده و به چهار زبان فارسی، ترکی استانبولی، ترکی آذربایجانی و انگلیسی هر کدام در مجلد جداگانه به چاپ رسیده است و الحق در نوع خود کم نظیر و از نظر چاپ و محتوا بسیار عالی است. در این جلسه از من نیز خواسته شد که سخنرانی داشته باشم. من نیز عنوان سخنرانی خودم را نقش آذربایجان در فرهنگ و تمدن ایران انتخاب نمودم. در قسمت ادامه مطلب متن سخنرانی خودم را درج نمودم امیدوارم برای خواننده محترم قابل استفاده باشد.
بزای مشاهده متن کامل روی عبارت ادامه مطلب کلیک کنید.
یک پیشنهاد هوشمندانه از مرحوم استاد دکتر باستانی پاریزی
مرحوم استاد دکتر محمد ابراهیم باستانی پاریزی از اساتید مبرز تاریخ کشورمان است و به حق او را بیهقی عصر حاضر می دانند. اینجانب افتخار آن را داشتم در جلسه ماهانه ای که با عنوان "جلسه یاران تشکیل" می گردید از محضرشان مستفیض شوم. جای ایشان در این جلسه خالی است. قرار شد برای مراسمی که انجمن مفاخر برای بزرگداشت ایشان برگزار خواهد نمود ما اعضای جلسه یاران مقاله ای تهیه نماییم. گرچه من خودم را در حدی نمی دانم که در کنار فرهیختگان دیگر مطلب قابلی تقدیم نمایم ولی از بابت امتثال امر و ادای دین مطلب زیر را که نمونهای از اندیشه خلاق استاد است، تهیه نمودم امیدوارم مقبول گردد.
7. دفاعیه مباشر پیرو شکایت ملا حسینعلی به حشمت الدوله
در بین مدارک باقیمانده از دورۀ قاجار در مورد وایقان سندی وجود دارد که در متن آن فرمان قهرمان میرزا عیناً بدون اینکه کلمه ای جا افتاده باشد، نوشته شده است.
برای مشاهده متن کامل روی عبارت ادامه مطلب کلیک کنید.
6. نامه ملاحسینعلی[1] یکی از علمای وایقان
به حمزه میرزا ی حشمت الدوله حاکم آذربایجان
ü مو ضوع نامه : عریضه در مورد سابقه معافیتشان از پرداخت مالیات است.
برای مشاهده متن کامل روی عبارت "ادامه مطلب" کلیک کنید.
5 - فرمان حمزه میرزای حشمت الدوله حاکم آذربایجان در مورد وایقان:
این فرمان توسط حشمت الدوله در سال 1270 قمری و پیرو فرمان ناصرالدین شاه در مورد تعیین مالیات وایقان صادر شده است.
برای مشاهده متن کامل روی عبارت"ادامه مطلب" کلیک کنید.
4 - فرمان ناصرالدین شاه قاجار در مورد وایقان :
موضوع فرمان: تعیین میزان مالیات سالانه وایقان
برای مشاهده متن کامل روی عبارت "ادامه مطلب" کلیک کنید.
فرمان قهرمان میرزا[1] در مورد وایقان:
1 - قهرمان میرزا شاهزاده قاجار، پسر عباس میرزا و برادر تنی محمدشاه قاجار و بهمن میرزا بود. در سال ۱۲۴۷ هجری قمری از طرف پدر حکومت سبزوار و یک سال بعد حکومت یزد یافت. پس از مرگ عباس میرزا، محمد میرزا برادر ارشد قهرمان میرزا که برای تاج گذاری به تهران میرفت، نیابت حکومت خراسان را به او واگذار کرد. او در زمان محمدشاه با پیشکاری میرزا محمدخان زنگنه به حکومت آذربایجان رسید و در سال ۱۲۵۵ هجری قمری درگذشت.
برای مشاهده متن کامل روی عبارت " ادامه " مطلب کلیک کنید.